Yazı Detayı
19 Kasım 2019 - Salı 08:58
 
Esnaf Ahlakı Üzerine…
Prof. Dr. Kenan Erzurumlu
 
 

Toplumsal yozlaşmanın içindeyiz.

 

Ahlaki-etik kurallar birer birer yıkılıyor.

 

Mahalle bakkalları göçtü; yerini süpermarketler aldı.

 

Eskiden, sigaraya başlayan çocukları, içki içen  yeni yetmeleri sessizce gözetleyen, gereğinde kulağını çeken veya ailesine haber veren bakkallar kapandıktan sonra, yerini –paran olmazsa- sakız bile alamayacağımız marketler aldı.

 

Fakir-garibanın sığınağı olan veresiye defterleri ve o defterlerdeki borçları sildiren zenginlerimiz “beyaz atlara binip gittiler.”

 

Esnafı ve ticareti kontrol eden loncalar kapanalı çoook oldu. Yerini alan odaların yöneticileri, gelecek seçimleri-kendilerine verilecek oyları düşünerek üç maymunu oynar oldular.

 

Tabip –diş hekimi-eczacı-esnaf-sanatkar-zenaatkar odaları Adıvar kendi yok oldular. Yönetimleri gazetelere beyanat vermekten ve siyasetle uğraşmaktan, esas işlerine zaman ayıramaz oldular.

 

Tabip odaları, tebabet nizamnamesini unuttu; gitti. Beyaz önlükleri ile boy boy poz veren hekim-hastahane reklamlarını görmezden gelmeyi tercih eder oldu. Yasa ve yönetmelikleri uygulasa, gelecek seçimlerde oy alamayacağının bilincinde…

 

Esnaf- zenaatkar odalarında, ne “pabucu dama atacak” pirler-ustalar; ne de oda yönetimlerini eleştirecek yürekliler kaldı.

 

Nerede o erler kii, malı-hizmeti kusurlu çıkan esnafın-ustanın pabucunu dama atsın.

 

Nerede o meslek odaları ki, adaba-etiğe-usule aykırı işler yapan üyelerini cezalandırsın.

 

Böyle olunca da…

 

Balık baştan kokuyor.

 

Demokrasini dördüncü kuvveti olan “basın” sermaye çevreleri ile  “tamamen duygusal” ilişkilere girince…

 

Her gazetenin, televizyonun bir asıl sahibi ortaya çıkıyor..

 

Sonrası, “sahibinin sesi” plaklarından şarkılar dinlemeye devam….

 

Hatırlıyorum… Bir zamanlar köşe yazarlığı yaptığım bir gazetede “görünmeyen patron”u eleştirince… “Yazılarıma ara vermem” uygun görülmüştü.

 

“Öyle bir demokrasinin esnafı nasıl olur?” derseniz…

 

Seneler önce patlak lastik şüphesiyle gittiğim bir lastikçide, lastiğin patlak çıkmamasına rağmen -uzattığım bütün parayı bozamaması üzerine teklif ettiğim 1-2 TL eksik para yüzünden neredeyse kavga etme noktasına varacaktık.

 

Ve son olarak 3 gün önce, bir benzinlikte yaşadığım olay…

 

Yer: Merzifon Kayadüzü (Belvar) Shell petrol. (Merzifon 12 km)

 

385 tl benzin aldığımda ön camı silmeniz rica ettiğim çalışanı bana yıkamayı gösterdi. Halbuki plastik kovadaki sabunlu su ve fırça pompanın yanında duruyordu.

 

Yıkamada 3 tl ile çalıştırdığım pompayı kendim kullanarak camı yıkadım.

 

Ben 3 tl verdiğim için fakir olmadım. Sanırım onlar da 3 tl ile zengin olmadılar.

 

Ama yerlere düşen ticari ahlak oldu.

 

....

 

Niye mi bunları yazıyorum?

 

Bu davranışları kanıksayıp aldırış etmediğimiz için…

 

Zira, geçmişte şöyle bir olay da yaşamıştım.

 

On sekiz-yirmi yıl önce, bir bilimsel kongre için Trabzon’a gitmiştim. Kaldığımız misafirhanenin hemen yanındaki bir lokantada akşam yemeği yedim. Hesabı ödemek için “bütün” para uzattığımda, lokantacı bozuğunun olmadığını söyleyerek geri uzattı.

 

“Bozdurarak almasını” istedim.

 

Cevabı, ”Ağabey, sonra verirsin” oldu.

 

Yabancı ve misafir olduğumu tekrar gelemeyebileceğimi söyleyince, “Abi, gelirsen bırakırsın. Gelemezsen helali hoş olsun.” dedi.

 

Mecburen ertesi akşam, aynı lokantaya tekrar gittim.

 

Şimdi merak ediyor ve soruyorum…

 

Hangi market, açım diye kapısına gelen fakire bir ekmeği parasız verir?

 

 

İşin bir diğer yönü daha var…

 

Sokaklarda bu kadar Arap dilenciyi görünce.. Sizin içinizden yardım etmek geçiyor mu?

 

Yoksa, benim gibi mi düşünüyorsunuz?

 

Ben, “Bizim fakirimiz bize yeter” demeyi tercih ediyorum.

 
Etiketler: Esnaf, Ahlakı, Üzerine…,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
10 Aralık 2019
Mezhepler ve Tarîkatlar Üzerine: III
05 Aralık 2019
Mezhepler ve Tarîkatlar Üzerine: II
03 Aralık 2019
Mezhepler ve Tarîkatlar Üzerine: I
26 Kasım 2019
Yallah, Ya Hacı!... Mecbur muyum Ben Sana?
12 Kasım 2019
Atatürk, 10 Kasım ve Diyanet
07 Kasım 2019
Doymadım Nehri, Sinvat Köprüsü, Sırat Köprüsü ve Yaratılış Üzerine…
05 Kasım 2019
Babasız Doğanlar ve İnançlar
31 Ekim 2019
Hikmet-Himmet-Nimet ve Zamane Şıhları
24 Ekim 2019
Çok Şükür! VİP Hamamı da Gördük..
22 Ekim 2019
Şu Bizimkilerin Nazım Hayranlığı.. V (Son)
17 Ekim 2019
Şu Bizimkilerin Nazım Hayranlığı.. IV
15 Ekim 2019
Şu Bizimkilerin Nazım Hayranlığı III
10 Ekim 2019
Şu Bizimkilerin Nazım Hayranlığı.. II
08 Ekim 2019
Şu Bizimkilerin Nazım Hayranlığı..
01 Ekim 2019
Tarih Bilimi ve Türklük
24 Eylül 2019
Tarihin Başlangıcı, Çağları ve İnsanlık
19 Eylül 2019
Tarih Bilimi Açısından Irk Gerçeği
13 Eylül 2019
Biyolojik Açıdan Irk
10 Eylül 2019
ANTROPOLOJİK açıdan IRK:6
05 Eylül 2019
ANTROPOLOJİK açıdan IRK:5
03 Eylül 2019
Antropolojik Açıdan Irk:4
29 Ağustos 2019
ANTROPOLOJİK açıdan IRK:3
27 Ağustos 2019
ANTROPOLOJİK açıdan IRK: 2
23 Ağustos 2019
Tabuları yıkacağız!
21 Ocak 2019
Yol Arkadaşları
17 Ocak 2019
Siyaset - Para ilişkisi ve Ülkücüler
31 Ekim 2018
'The Khashoggi's Story': II
29 Ekim 2018
'The Khashoggi's Story': I
24 Ekim 2018
Hoş geldin, papaz efendi! Bizim de diyeceklerimiz vardı!
22 Ekim 2018
SARI UYGURLARA SELAMIMDIR
17 Ekim 2018
ÇOCUK!...
15 Ekim 2018
Davada hata, yolda kusur yok! Bozukluk başlarda...
10 Ekim 2018
Ilımlı milliyetçilik, Türk Ocakları ve Bir BÖYYÜK LİDER(!)
08 Ekim 2018
1999 Seçimleri
03 Ekim 2018
Cennetlik Kadınlar-2018
01 Ekim 2018
Bir atasözü ve düşündürdükleri
26 Eylül 2018
Saygısız bir toplum olduk
24 Eylül 2018
Bir resim, bir olay...
19 Eylül 2018
Yörgüç Rüstem Paşa Cami
17 Eylül 2018
Çilehane Cami
12 Eylül 2018
Medreseönü Cami
10 Eylül 2018
Merzifon ve Camileri…
06 Eylül 2018
Ah bu CHP'liler
05 Eylül 2018
Merhaba dostlar,
05 Eylül 2018
MHP ve IYI: I
05 Eylül 2018
MHP ve IYI: II
05 Eylül 2018
MHP ve IYI: III
05 Eylül 2018
MHP ve IYI: IV
05 Eylül 2018
MHP ve IYI: V
05 Eylül 2018
MHP ve IYI: VI
05 Eylül 2018
MHP ve IYI: VI
05 Eylül 2018
Gidenlerin Ardından: I
05 Eylül 2018
Gidenlerin Ardından: II
05 Eylül 2018
AB, ABD ve Ortadoğu: I
05 Eylül 2018
AB, ABD ve Ortadoğu: II
05 Eylül 2018
Türkiye ve Ortadoğu: III
05 Eylül 2018
Türkiye ve Ortadoğu: IV
05 Eylül 2018
Bir resim ve ötesi...
05 Eylül 2018
E-devlet, soyağacı ve Türk kimliği
05 Eylül 2018
Edevlet, soyağacı ve Türk kimliği: II
05 Eylül 2018
Edevlet, soyağacı ve Türk kimliği: III
05 Eylül 2018
OMÜ'nün 2,5 milyonu nereye gitti?
05 Eylül 2018
Deli Dumrul'dan Yemen Türküsü'ne
05 Eylül 2018
Ekonomik milliyetçilik mi dediniz....
05 Eylül 2018
Milli sermaye üzerine: I
05 Eylül 2018
Milli sermaye üzerine: II
05 Eylül 2018
Milli sermaye üzerine: III
05 Eylül 2018
Afrindeyiz!
05 Eylül 2018
Çok şükür; BİMER ve CİMER var!
05 Eylül 2018
BİMER, CİMER ve SABİM var!
05 Eylül 2018
Sağlık sistemimiz üzerine: I
05 Eylül 2018
Sağlık sistemimiz üzerine: II
05 Eylül 2018
Sağlık sistemimiz üzerine: III
05 Eylül 2018
Sağlık sistemimiz üzerine: IV
05 Eylül 2018
Sağlık sistemimiz üzerine: V
05 Eylül 2018
Sağlık sistemimiz üzerine: VI
05 Eylül 2018
Güncele bakalım....
05 Eylül 2018
Şair Eşref'i anarken
05 Eylül 2018
Seçimler yaklaşırken...
05 Eylül 2018
Erzurumlu Akşener için imza verdi
05 Eylül 2018
Akşener ve FETÖ üzerine!
05 Eylül 2018
Seçimler, Anketler ve Basın....
05 Eylül 2018
Sayın Akşener'in manifestosu...
05 Eylül 2018
Bozulus Türkmenleri
05 Eylül 2018
Aşiretler üzerine 
05 Eylül 2018
OMÜ'nün FETÖ'cüleri
05 Eylül 2018
Aziz Yıldırım olayı ve sosyal boyutu
05 Eylül 2018
Anketler, saha araştırmaları ve toplum mühendisliği
05 Eylül 2018
Orhan Türkdoğan Hoca'nın kitabı
05 Eylül 2018
Tuzun koktuğu yer!
05 Eylül 2018
Ahhhh...... Minel Aşk!
05 Eylül 2018
Alparslan Türkeş'ten liderlik dersleri!
05 Eylül 2018
Şeyh Said İsyanı: I
05 Eylül 2018
Şeyh Said İsyanı: II
05 Eylül 2018
Şeyh Said İsyanı: III
05 Eylül 2018
Ortadoğu jeopolitiği ve Güney Doğu sorunmuz
05 Eylül 2018
Biraz da gülelim….
05 Eylül 2018
Yaşadıklarımdan...
05 Eylül 2018
Yaşadıklarımdan: II
05 Eylül 2018
And olsun!
05 Eylül 2018
And olsun! (2)
05 Eylül 2018
IYI Parti ve Akşener
05 Eylül 2018
İYİ Parti ve Akşener: II
05 Eylül 2018
Ülkücülere sözüm var!
05 Eylül 2018
Yüksek Öğretim sorunumuz üzerine:I
05 Eylül 2018
Yüksek Öğretim sorunumuz üzerine:II
05 Eylül 2018
Yüksek Öğretim sorunumuz üzerine:III
05 Eylül 2018
Yüksek Öğretim sorunumuz üzerine: IV
05 Eylül 2018
Yüksek Öğretim sorunumuz üzerine: V
05 Eylül 2018
Yüksek Öğretim sorunumuz üzerine: VI
05 Eylül 2018
Kısa kısa kıssalar: I
05 Eylül 2018
Kısa Kısa Kıssalar: II
04 Eylül 2018
Kısa Kısa Kıssalar: III
Haber Yazılımı